Beni Ödülle Cezalandırma Kitap Söyleşisi

Eğitim Bilimci Dr. Özgür Bolat yeni piyasaya çıkan ‘’Beni Ödülle Cezalandırma’’ kitabının lansman ve imza gününü 9 Kasım 2016’da Avantgarde Hotel’de gerçekleştirdi.

 

Özgür Bolat, kitabında bir bireyi yetiştirmede  ve geliştirmede doğru olduğunu sandığımız yanlışları anlatıyor ve  koşulsuz ebeveynlik anlayışından bahsediyor.

 

Konuşmasında öncelikle ilişkilerden bahseden Özgür Bolat, Anne-baba çatışmasında ve sonrasında boşanmalarda asıl sebebin birbirini olduğu gibi kabullenmeme olduğunun altını çizdi. Amerikalı Gottman çiftinin araştırmalarından örnek vererek, ilişkileri bitiren 4 ana sebepten bahsetti: Aşağılama, Eleştiri, Sürekli Savunma ve Duvar Örme.

 

Bir eş diğerine ‘’bencilsin’’ dediğinde karşı tarafın anladığı şey ‘’seni kabul etmiyorum, seni değiştirmek istiyorum’’dur. Halbuki eş bencilsin yerine, özünde ihtiyacını dile getirse ‘’bana ilgi göster’’ şeklinde ifade etse, çatışma olmayacaktır.

 

Anne-baba çatışmasında birkaç önemli nokta var:

 

-Çocuğun önünde tartışma başladıysa, çocuğun önünde barışın

-Birbirinizden çocukların önünde özür dileyin

-Gerektiğinde çocuktan özür dilemekten çekinmeyin

 

 

Çocuğu Eleştirme-Aşağılama

 

Çocuklarımızı farkında olmadan yukarıdaki şekilde eleştiriyor muyuz? Mesela ‘’Buna ağlanır mı?’’ ‘’Buna üzülünür mü?’’. Bu durumlarda çocuğunuzu aşağıladığınızın farkında mısınız?

 

 

MUTLULUĞUN TEMELİNDE KABUL GÖRME Mİ VAR?

 

Anne babalarınız tarafından, Dış kaynaklı veya İç Kaynaklı bireyler olarak yetiştirilirsiniz. 6 yaşa kadar size öğretilen değerler ve yargılar bunu belirler. İç kaynaklı yetişen birey kişiliğe, ilişkilerine önem verir. Değerleri ve prensipleri vardır. Örneğin köyde yaşayan bir dede düşünün hırsı, statü kaygısı yoktur. Mutlu olduğu için dolaylı olarak başarı da beraberinde gelir. Dış kaynaklı bir bireyde ise, örneğin A şirketin CEO'su dış kaynaklı yetiştirilmişse, para kazandıkça ve mevkiisi yükseldikçe mutlu olacaktır. Burada başları odaklı mutluluk vardır.

 

 

Kişinin mutluluğu eğer bir dış kaynağa bağlıysa, mutlu olabilmek için sürekli para kazanmak, yükselmek ister. Ama mutlu olur mu?  Dış kaynaklılar para, mevki, statü ile de mutlu olamazlarsa agresif, depresif, alkolik, kumarbaz, hatta eroinman olabilirler.

 

ÇOCUĞUNUZA TUTUM VE DAVRANIŞLARINIZ

 

Çocuğa karşı tutarsız olmamak gerekiyor. Ve onu Değersizleştirmemek gerekiyor.

 

Farkında olmadan yapılan hatalar:

 

• Çocuklarda eksiklik duygusu uyandırarak onu başarıya götürebilirsiniz: Neden 100 değil de 98 aldın? veya Diğerleri kaç almış? gibi. **Ama onu bu yöntemle mutlu edemezsiniz.
• Yemeğini yemezsen üzülürüm. **Çocuk burada şunu anlıyor ‘’benim değil annemin duygusu önemli, benim bir değerim yok’’.
• Yemeğini yemezsen seni sevmem. **Annemin duygusu önemli. Benim duygum önemli değil.
• Devamlı övmek ‘’afferin, harikasın, süpersin’’. **Beklenti yükler. Harika olmanı bekliyorum, başarmanı bekliyorum anlamına gelir.
• Teşekkür etmek/övmek yerine yerine Tanıklık etmek önemlidir. Çocuğun görevi olan bir şeyi yapması sonucunda teşekkür etmeye gerek yoktur. Tanık olduğunuzu göstermeniz yeterlidir:

‘’Anne masayı topladım’’

‘’Afferin!’’ YANLIŞ

‘’Evet, masayı topladın’’ DOĞRU (Tanıklık)

‘’Babası, masayı topladı’’ DOĞRU (Tanıklık)

‘’Sen yaparsın!’’ Beklenti yükler. YANLIŞ

 

• Devamlı ‘’afferin, tebrikler!’’ şeklinde övgü alan çocuk buna alışacaktır ve bu övgünün bitmesi durumunda depresyona düşecektir.
• Çocuk herhangi bir şey yapmasa da bizim için birey olarak önemlidir. Bu gerçek ve koşulsuz sevgidir. Ödül ise yapay sevgidir.

 

  

 

Ödül: Yapay Sevgidir

 

Bu sebeple bir koşul sonunda ödül vermek yerine ortada hiçbir sebep yokken çocuğa hediye almak daha sağlıklıdır.

 

Ödülün zaman içerisinde faydasından çok zararı olduğu ortaya çıkmıştır.

 

 

Seminere ait diğer içerik ve videolara ulaşmak için buraya tıklayın.

 

 

Özlem Canbolat

Lulutata.com Kurucusu