Ev Kazaları ve Ev Kazalarını Önleme Yolları
Önlenebilir nedenlere bağlı olarak gelişen ve kötü sonuçlanan olaylara “kaza” diyoruz. Kaza; yaşamın her anında oluşabiliyor. Bir kısmı ölümle sonuçlanabiliyor. Ölümle sonuçlanan kazaların yüzde 25’i ne yazık ki en güvenli yaşam alanımız sayılan evlerde meydana geliyor. Yürümeye başladığı günden itibaren çocukların ev içerisinde keşfetmedikleri alan kalmıyor. Onlar için eğlenceli olan bu durum, anne-babalar için ise endişe verici olabiliyor. Anne ve babaların çocuklarının peşinde bir avcı gibi dolaşması ise her zaman mümkün olamıyor. Aslında ev içerisinde alınabilecek önlemlerle, çocukların ev kazalarına maruz kalmalarını önlemek mümkün.
Ev kazaları yaz aylarında daha çok yaşanıyor
Okulların kapanması ile birlikte çocuklar zamanlarının büyük bir kısmını evde geçirmeye başladılar. Ebeveynler evde vakit geçirmenin çocuklar için güvenli olduğunu düşünseler de, ağır yaralanmalar dâhil birçok kaza evlerde meydana gelebiliyor. İstatistiklere göre Türkiye’de son 5 yılda 120 bin çocuğun evde meydana gelen kazalar nedeniyle yaralandığını, 2000 çocuğun ise ev kazaları sonucu hayatını kaybettiğini görüyoruz.
Hangi yaş grubunda daha sık görülüyor ?
0-6 yaş, kazaya uğrama oranı en yüksek grubu oluşturur. Bunda zamanlarının hemen hemen tamamına yakınını evde geçirmelerinin etkisi vardır. Aynı zamanda da çevrelerini keşfetme ve öğrenme konusundaki merakları, büyükleri taklit etme özellikleri, devamlı hareket halinde olmaları, çevreyi keşfetme istekleri, deneyimleri olmadıkları için her şeyi ağza götürme alışkanlıkları, el ve vücut maharetlerinin yetişkinlerden farklı olması ve kazalardan kendilerini koruyabilecek gelişimsel özelliğe henüz yeterince sahip olamamalarını nedenler arasında sayabiliriz.
Evde tehlike arzeden yerler nerelerdir ?
Bebek, emekleme dönemine geçmeden önce gerekli önlemler alınmalıdır. Çocuğun büyümesine paralel olarak tehlike noktaları da farklılıklar gösterir. Ancak genel olarak ev içerisinde ve çevresinde şu noktalara dikkat edilmelidir;
-Çocuğun yutabileceği boyuttaki objelerin bulunduğu yerler
-Sivri, keskin köşe ve kenarlar
-Çekmece ve dolaplar
-Kayma riski olan alanlar
-Kapı ve pencereler
-Balkonlar
-Klozet ve banyo
-Prizler
-Alevli ve elektrikli ocaklar ve fırınlar
-Elektrikli küçük ev aletlerinin bulunduğu yerler
-Saksılar ve süs bitkileri
-Dubleks ve tripleks evlerdeki merdivenler
-Tırabzan aralıkları
-Galeri boşlukları
-Gardıroplar ve kilerler
-Bahçe çitleri ve yüzme havuzları
Alınması gereken önlemler neler olabilir ?
Söz konusu potansiyel tehlike noktaları; yapılacak düzenlemeler ve çocuk güvenlik ürünleri ile güvenli hale getirilebilir.
Depo Alanları:
- Çiçek ilaçlarını, tüm aerosolleri çocukların ulaşamayacağı bir yere koyunuz, ateş yakma gereçlerini ortadan kaldırın.
- El aletleri de aynı kurala tabi olmalıdır.
- Av silahlarını ve gereçlerini boş ve kilit altında tutun.
Genel Kullanım Alanları:
- Merdivenleri iyi aydınlatın.
- Emekleyen bebeğin merdivenden inmesini veya merdivene çıkmasını engelleyen bariyerler kurun.
- Şömine, ocak, radyatör, kalorifer boruları, soba gibi ısı yayan cihazların etrafında, doğrudan teması engelleyen önlemler alın.
- Keskin köşeli ve uçlu mobilyaların bu bölgelerini yumuşak sünger veya kumaşla kaplayın.
- Sildikten sonra yerlerin ve merdivenlerin kaygan olduğu konusunda ev halkını uyarın.
- Elektrik fişlerini emniyetli kapatıcılarla kapayın.
- Perde iplerini erişilecek düzeyde bırakmayın.
- Pencereler kapalı mı? Balkon kapısı açık kalabilir, dikkat!
- Plastik torbaları ortadan kaldırın.
- Evde yangın söndürücü var mı? Yoksa alın.
- Duman dedektörleriniz çalışır durumda mı?
- Evde sürekli sıcak su var ise lütfen derecesini 50 dereceden fazlaya ayarlamayın.
- Evde zehirli bitki bulundurmayın.
Mutfak:
- Yemekleri daima duvara yakın taraftaki ocak gözlerinde pişiriniz veya ısıtınız. Tavaların saplarını duvara paralel tutun.
- Tezgahın kenarına yakın yerlere sıcak tencere, tabak, sıcak su kabı koymayın.
- Sıcak sıvıları çocuklardan uzak tutun.
- Kesici aletleri çocukların ulaşamayacağı yerlere koyun.
- Bebek sandalyesini, soba, fırın ve benzeri ısıtıcıların yakınına koymayın.
- Kibrit ve çakmağı ortalarda bırakmayan.
- Kablo, uzatma fişi gibi gereçleri ortada bırakmayın.
- Dolap kapaklarını kapalı tutun.
- Temizlik malzemeleri ve gereçlerini ortalıkta bırakmayın.
- Bebeğe vereceğiniz mamanın sıcaklığını daima kontrol edin.
Banyo:
- Banyo kapısını kilitlemeyin.
- Şampuan vb. maddeleri çocukların ulaşamayacağı bir yere koyun.
- Jilet, traş bıçağı vb. keskin maddeleri çocukların ulaşamayacağı bir yere koyun.
- Saç kurutucusu, elektrikli ısıtıcısı gibi elektrikli ev aletleri banyo küveti yakınında veya fiş prize takılı olarak asla bulundurmayın.
- Kullanılmış sağlık malzemelerini ve tarihi geçmiş ilaçları içine plastik torba takılmış çöp kutusuna atın ve çöp kutusunun kapağını sıkıca kapatın.
- Banyo küvetinin tabanına kaymayı önleyen lastik bir paspas koyun.
- Banyo küvetinin yakınına sağlam bir tutunma demiri taktırın.
- Bebekleri ve çocukları banyoda yalnız bırakmayan.
Bebek Odası:
- Bebeğin yatağını ısıtıcı yüzeylere yakın tutmayınız.
- Bebeğin bahçe çubukları arası en fazla birbirinden 1 cm uzaklıkta olmalıdır.
- Bebeğin çarşafı yatağının altına yeterince kıvrılabiliyor mu?
- Bebeğin oynadığı oyuncakların boyası toksit olmamalıdır.
- Bebeğin giysileri çabuk alev alan plastik, naylon yanıcı materyalden olmamalıdır.
- Oyuncaklar sağlam olmalı, üzerlerine takılı parçalar çıkmamalıdır. Kolay çıkan parçaları bebekler ağızlarına atabilirler.
Oyun Alanı (bahçe):
- Çöp kutusunun kapağını sıkıca kapatmalısınız.
- Merdiven vb. bahçe yolları temiz ve bakımlı olmalıdır.
- Çukur, drenaj alanı gibi noktaları, su ızgaralarını sürekli kontrol edip emniyetli olduklarını tespit etmelisiniz.
Ebeveyn Odası:
- Kozmetik ürünleri, parfümleri, kırılacak cam malzemeleri yüksekte tutmalısınız.
- İğne, düğme, dikiş malzemesi gibi eşyaları kilit altında tutmalısınız.
- Yatakta sigara içmemelisiniz.
Tüm bu önlemleri alacak olursanız, kaza şansını ciddi bir biçimde azaltabilirsiniz. Ancak yine de hazırlıklı olmalısınız.
A Sınıfı Iş Güvenliği Ve Sağlığı Uzmanı, Biyolog Önder Göktaş